Lạm phát Mỹ tăng lên mức cao nhất trong ba năm qua
Lạm phát tại Mỹ tăng lên mức 3,8%, cao nhất kể từ cuối nhiệm kỳ của ông Biden đến nay, trong bối cảnh chiến sự Trung Đông tiếp tục đẩy sinh hoạt phí tăng cao.
Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS) ngày 12/5 công bố số liệu mới, cho thấy giá tiêu dùng hồi tháng 4 đã tăng 3,8% so với cùng kỳ năm ngoái, mức tăng mạnh nhất kể từ năm 2023, giai đoạn cuối trong nhiệm kỳ tổng thống của ông Joe Biden.
Lạm phát tại Mỹ từng tăng lên mức khoảng 9% vào giữa năm 2022, do ảnh hưởng của chiến sự Ukraine, trước khi giảm dần vào năm 2024. Lạm phát duy trì ở mức ổn định 2,3-2,9% trong năm đầu nhiệm kỳ hai của Tổng thống Donald Trump, rồi tăng vọt gần đây do chiến sự Iran.
Theo BLS, giá tiêu dùng tại Mỹ trong tháng 3 tăng 3,3%, cao hơn mức 2,4% của tháng 2, thời điểm chiến sự Iran chưa bùng phát.
Người Mỹ mua sắm tại siêu thị ở New York, ngày 17/4. Ảnh: Reuters
Tổng thống Trump đắc cử với cam kết sẽ kéo sinh hoạt phí của người Mỹ đi xuống và khắc phục "thảm họa kinh tế" dưới thời ông Biden. Tuy nhiên, ông Trump đến nay chưa thực hiện được điều này.
Giá năng lượng ở Mỹ tăng 3,8% trong tháng 4, đóng góp hơn 40% vào mức tăng chung theo tháng. Theo dữ liệu của Hiệp hội Ôtô Mỹ (AAA), giá xăng trung bình toàn quốc liên tục tăng trong những tháng sau khi chiến sự Iran bắt đầu, hiện ở mức 4,5 USD/gallon, trong khi giá trung bình năm ngoái là 3,1 USD/gallon.
Giá năng lượng tăng mạnh chủ yếu do eo biển Hormuz, huyết mạch dầu mỏ thế giới, tiếp tục bị phong tỏa. Giá dầu tiếp tục tăng trong ngày 11/5, sau khi Tổng thống Donald Trump gọi đề xuất hòa bình mà Iran đưa ra là "rác rưởi" và "hoàn toàn không thể chấp nhận được".
Tỷ lệ lạm phát tại Mỹ trong 10 năm qua. Dữ liệu: BLS
Giá vé máy bay cũng tăng 20,7%, trong bối cảnh các hãng hàng không chật vật ứng phó với giá nhiên liệu tăng vọt. Các chi phí thiết yếu trong đời sống hằng ngày đồng loạt đi lên. Giá thực phẩm tăng 3,8%, trong khi giá dịch vụ năng lượng, gồm điện và các tiện ích, tăng 5,4%.
CPI lõi, tức chỉ số không tính các nhóm giá biến động mạnh như thực phẩm và năng lượng, tăng ở mức khiêm tốn hơn, 2,8%.
Theo giới quan sát, mức tăng lạm phát tháng 4 đang gây thêm áp lực đối với ông Trump và phe Cộng hòa trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11. Reuters dẫn lời các chuyên gia dự báo giá cả ở Mỹ sẽ tiếp tục tăng cao, lan rộng trong những tháng tới, khi eo biển Hormuz vẫn tiếp tục bị phong tỏa và thỏa thuận kết thúc chiến sự giữa Mỹ với Iran vẫn xa vời.
Đức Trung (Theo AP, Reuters, Guardian)